Handelsoorlog: wat moet Europa doen?

Zaterdag reageerde Paul Schenderling bij Dit is Tijs op de handelsoorlog: wat moet Europa doen? Dit is zijn verhaal met wat aanvullingen. Globalisering is doorgeschoten. Dat leidt tot een race naar de bodem en gaat ten koste van goed werk voor m.n. praktisch opgeleiden het milieu en uiteindelijk van onze democratie, namelijk de politieke vrijheid om de economie in te richten volgens je eigen waarden. Lees het boek The Globalization Paradox van Dani Rodrik voor een scherpe analyse.

Dumping

In het huidige systeem van hyperglobalisering is het nauwelijks mogelijk om handelsbeperkende maatregelen te nemen. Daardoor vindt er grootschalige economische dumping plaats én sociale dumping (een term van Rodrik) én ecologische dumping (aanvulling van mijn kant). Economische dumping is export vanuit landen die hun lonen of wisselkoersen kunstmatig laag houden of hun industrieën voortrekken met staatssteun. China is het meest in het oog springende voorbeeld, maar vergeet ook Duitsland en Nederland niet. Sociale en ecologische dumping is vanuit landen die kostenvoordelen behalen met lage sociale en ecologische standaarden.

Hervormingen

Het wereldhandelssysteem moet daarom hervormd worden. Concreet: het moet aan landen toegestaan zijn om zich niet alleen te beschermen tegen economische dumping maar ook tegen sociale en ecologische dumping. Bijvoorbeeld door grensheffingen in te stellen die aan de grens ecologische kosten van productie in de prijs verrekenen. De grensheffing van de EU op sterk klimaatvervuilende producten (CBAM) is daar een voorbeeld van. Maar die maatregel geldt slechts voor zes producten en is dus zo lek als een mandje. Als we zo doorgaan, dan dreigt de teloorgang van onze industrie en van onze democratisch vastgestelde sociale en ecologische normen (want: óf we schaffen de normen onder druk van dumping af óf de productie wordt verplaatst buiten de EU).

Handelsoorlog

De handelsbeperkende maatregelen van het Witte Huis zijn totaal ongericht. Daarbij komt dat de maatregelen onderdeel zijn van een geopolitieke agenda van chantage en intimidatie. Het Witte Huis schiet zich daarmee keihard in eigen voet, want dit lompe beleid veroorzaakt grote economische schade voor de meeste Amerikanen, enkele groepen uitgezonderd. Hard terugslaan vanuit Europa is daarom feitelijk amper nodig: de zelfbeschadiging vormt immers al een adequate rem op het beleid. Wel zal Europa zich moeten verweren tegen chantage en intimidatie door gerichte tegenmaatregelen.

We zijn nog niet klaar!

Let wel: dit betekent niet dat we verder niets hoeven te doen! Het is hoog tijd dat de EU échte maatregelen neemt tegen dumping uit m.n. China. Dat kan met grensheffingen of met milieuheffingen op vervuilende producten, ongeacht waar ze vandaan komen. Doen we dat niet, dan zetten we onze industrie en onze democratie op het spel. Meer weten? A.s. maandag publiceren we een aflevering van onze podcast Leven na de groei over de toekomst van de Europese industrie.

Kijk hier Dit is Tijs terug.